Wat is NEN 1413?
NEN 1413 is de Nederlandse norm voor symbolen van veiligheidsvoorzieningen op bouwkundige tekeningen en in schema’s. De norm beschrijft hoe deze voorzieningen herkenbaar en eenduidig worden weergegeven. Ook bevat de norm eisen voor de inrichting en het ontwerp van de tekeningen.
Een uniforme weergave helpt gebouwbeheerders, adviseurs, installateurs en hulpdiensten om veiligheidsinformatie op dezelfde manier te begrijpen. De norm wordt onder meer gebruikt bij tekeningen voor brandveilig gebruik en bij documentatie van technische en brandveiligheidsinstallaties. Bron: NEN – Grafische symbolen en NEN 1413
Welke versie van NEN 1413 is actueel?
Op het moment van schrijven vermeldt NEN NEN 1413:2011, met wijzigingsblad NEN 1413:2011/A1:2013, als actuele norm.
Daarnaast is NEN 1414-2:2024 Ontw. gepubliceerd als beoogde opvolger. Deze publicatie heeft in de geraadpleegde NEN-catalogus nog de status ontwerp. Een normontwerp mag daarom niet zonder meer worden gepresenteerd als de definitieve vervanging van NEN 1413. Bronnen: NEN – NEN 1413:2011, NEN – Ontwerp NEN 1414-2
Welke voorzieningen worden op de tekeningen aangegeven?
Welke gegevens nodig zijn, hangt af van het doel van de tekening. Bij een gebruiksmelding voor brandveilig gebruik gaat het bijvoorbeeld om de ligging van vluchtroutes en aanwezige voorzieningen, zoals:
- vluchtrouteaanduidingen en noodverlichting;
- brandslanghaspels en mobiele brandblusapparaten;
- brandmeldcentrales en brandmeldpanelen;
- zelfsluitende deuren en relevante draairichtingen;
- droge blusleidingen en brandweeringangen.
Het Besluit bouwwerken leefomgeving beschrijft welke informatie bij een gebruiksmelding moet worden aangeleverd. De aanduidingen moeten voldoen aan NEN 1413 voor zover de norm daarin voorziet. Dit betekent niet dat iedere genoemde voorziening in elk gebouw verplicht aanwezig moet zijn. Bron: IPLO – Bbl, artikel 6.8
Is toepassing van NEN 1413 verplicht?
NEN 1413 heeft een wettelijke betekenis waar de regelgeving naar deze norm verwijst. Een concreet voorbeeld is artikel 6.8 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), dat de gegevens en tekeningen bij een gebruiksmelding regelt.
Voor een gebouw waarvoor zo’n melding nodig is, moeten de aangeleverde tekeningen aan de toepasselijke indieningsvereisten voldoen. De verwijzing naar NEN 1413 betreft daarbij de aanduidingen waarvoor de norm symbolen biedt.
Een tekening met de juiste symbolen bewijst op zichzelf niet dat het gebouw aan alle brandveiligheidseisen voldoet. De daadwerkelijke voorzieningen en het gebruik van het gebouw moeten eveneens aan de toepasselijke eisen voldoen. Bron: IPLO – Gegevens en bescheiden bij een gebruiksmelding
Wat is het verschil tussen NEN 1413 en NEN 1414?
De normen hebben verschillende toepassingen:
- NEN 1413 behandelt de weergave van veiligheidsvoorzieningen op bouwkundige tekeningen en in schema’s.
- NEN 1414-1:2019 behandelt ontruimingsplattegronden en bereikbaarheidskaarten, met eisen aan de symbolen, inrichting en vormgeving.
- NEN 1414-2, dat momenteel als normontwerp beschikbaar is, is bedoeld voor tekeningen rond omgevingsvergunningen, brandveilig gebruik, installaties en schema’s.
Een bouwkundige brandveiligheidstekening voor een gebruiksmelding heeft dus een ander doel dan een ontruimingsplattegrond die in een gebouw hangt. Bepaal vooraf wie de tekening gebruikt en waarvoor deze nodig is. Bronnen: NEN – Grafische symbolen, NEN – NEN 1414-1:2019, NEN – NEN 1414-2 Ontwerp
Waarop letten bij het opstellen en controleren van tekeningen?
Een bruikbare tekening moet duidelijk zijn en overeenkomen met de werkelijke situatie. Controleer daarom bij het opstellen of actualiseren onder meer:
- of de gebouwindeling, deuren en doorgangen correct zijn weergegeven;
- of de aangegeven voorzieningen daadwerkelijk op die locaties aanwezig zijn;
- of de symbolen passen bij het doel en het toepasselijke normenkader;
- of teksten, schaal en legenda goed leesbaar zijn;
- of datum en revisienummer duidelijk maken welke versie actueel is.
Deze controlepunten helpen om onduidelijkheden en verouderde informatie te voorkomen. Leg ook vast wie verantwoordelijk is voor het bijhouden van de tekeningen.
Wanneer moeten tekeningen worden bijgewerkt?
Beoordeel de tekeningen opnieuw wanneer de indeling, het gebruik of de veiligheidsvoorzieningen veranderen. Denk aan een verbouwing, verplaatste blusmiddelen, aangepaste vluchtroutes of een gewijzigde ruimtefunctie.
Voor meldingsplichtige gebouwen kan een verandering bovendien aanleiding zijn om een gewijzigde gebruiksmelding te doen. Het Bbl bevat hiervoor bepalingen in artikel 6.9. Bron: IPLO – Bbl, artikelen 6.8 en 6.9
Is een controle volgens NEN 1413 een veiligheidskeuring?
NEN 1413 richt zich op de documentatie en weergave van veiligheidsvoorzieningen. Een beoordeling van tekeningen volgens deze norm vervangt geen technische inspectie van bijvoorbeeld noodverlichting, brandmeldinstallaties of blusmiddelen.
Maak bij een opdracht daarom duidelijk of deze gaat om het opstellen van tekeningen, het controleren van de aanwezige voorzieningen, technische inspecties of een combinatie daarvan. Zo is voor de opdrachtgever helder wat is onderzocht en waarop de rapportage betrekking heeft. Bron: NEN – Toepassingsgebied NEN 1413